Zo veel speelgoed, waarom speelt mijn kind er niet mee

Een kamer vol met spullen en mijn kind speelt het liefst met de afstandsbediening of de doos van het pakketje dat binnenkwam. Wat bij een vriendje of vriendinnetje heel leuk kan zijn, hoeft dat thuis niet te zijn. Spelen met de grote hoeveelheid speelgoed die in de kast ligt, is soms lastig. Hoe komt dat en wat kan gedaan worden om tot meer spel te komen?

Spelen is belangrijk voor de ontwikkeling van kinderen
Door spel oefenen kinderen vaardigheden voor de motoriek, leren ze problemen oplossen, ontwikkelen ze fantasie en leren ze omgaan met anderen. Meer speelgoed betekent hierbij niet automatisch meer spel.Wanneer kinderen te veel speelgoed tegelijk aangeboden krijgen, raken ze snel overweldigd. Ze zien zoveel mogelijkheden, dat kiezen lastig wordt. Hierdoor gaan kinderen vaak van het ene speelgoed naar het andere. Een volle speelgoedkast is te vergelijken met het zoeken naar een film op een streamingsdienst. Hoe meer keuze er is, hoe moeilijker het wordt om te kiezen.

Minder speelgoed zorgt voor langer en creatiever spel. Dat komt doordat kinderen meer de ruimte ervaren om zelf invulling te geven aan hun spel. Speelgoed dat alles al kan, zoals speelgoed met geluidjes en knopjes, vraagt soms weinig fantasie van een kind. Terwijl een blokkendoos, verkleedkleren of open eind speelgoed langer spel kan uitlokken.

Een aantal tips om langer spel uit te lokken

1. Een eerste tip is om speelgoed af te wisselen. Leg bijvoorbeeld een deel van het speelgoed tijdelijk weg en bied niet alles tegelijk aan. Speelgoed dat een tijdje uit beeld is geweest, voelt later vaak weer als nieuw.
2. Een tweede tip is om te kiezen voor open eind speelgoed. Hierbij kan gedacht worden aan poppen, auto's of magnetisch bouwmateriaal. Speelgoed waarbij kinderen zelf mogen bedenken wat het wordt, stimuleert fantasie en creativiteit.
3. Een derde tip is om speelgoed overzichtelijk en zichtbaar te laten zien. Een volle bak speelgoed werkt minder goed dat speelgoed dat leuk is neergezet op een speelplekje.
4. Een vierde tip is om de kinderen te helpen betrekken bij het opruimen en uitzoeken. Kinderen voelen meer eigenaarschap wanneer ze meehelpen met kiezen, ordenen en opruimen.
5. Een vijfde tip is het geven van een ervaring in plaats van een cadeautje als een kind al veel verschillend speelgoed heeft. Een dagje naar de dierentuin of naar een speeltuin is ook een heel leuk cadeau!

Spel ontwikkelt zich stap voor stap

Wat kinderen nodig hebben in spel verandert met hun leeftijd en ontwikkeling.

• Kinderen van 1 tot 2 jaar ontdekken vooral met hun zintuigen en bewegingen.
  Ze voelen, gooien, stapelen en onderzoeken. Hiervoor is weinig speelgoed nodig en zijn juist eenvoudige materialen vaak al goed genoeg.
• Kinderen van 2 tot 4 jaar komen in het doen-alsof spel.
  Een blok wordt een auto, een lepel een microfoon. De fantasie in deze leeftijd groeit snel. Open eind speelgoed, zonder vaste functie, werkt vaak goed.
• Kinderen van 4 tot 7 jaar gaan uitgebreider fantasiespel spelen.
  Ze bouwen werelden, spelen rollenspellen en bedenken verhalen. Materiaal waarmee meerdere dingen mogelijk is, stimuleert dit spel vaak.
• Kinderen van 7 jaar en ouder spelen vaker spel met regels.
  Daarnaast gaan zij meer bouwen, knutselen en samenwerken. Hierbij gaat kwaliteit meestal boven kwantiteit, wat wil zeggen dat goed materiaal soms beter werkt dan veel materiaal.

Toch lukt het niet alle kinderen om tot langer spel te komen. Daarvoor nog twee laatste tips. 's Avonds alvast wat te spelen klaarleggen voor de volgende dag, zoals de bordjes van het keukentje met een stuk fruit erop, of een beginnetje van een puzzel, nodigt vaak direct uit tot spel. Het helpt ook om als een kind gaat spelen, eerst 5 tot 10 minuten mee te spelen, waarna het kind zelf verder kan spelen.

Goed spelen zit niet alleen in de hoeveelheid speelgoed, maar ook in de ruimte die een kind krijgt om te ontdekken, fantaseren en zelf iets te bedenken. Soms is minder speelgoed precies wat een kind nodig heeft.

Heel veel speelplezier!